Geçen hafta Güney Afrika’da 2008 yılında kurulan African American Academy’i gezdim. Idealleri olan 180 öğrenci okuyor burada. Ülkelerine, dünyamıza daha iyi gelecek yaratabilmek için özenle seçilmiş öğrenciler…

Ne istediklerini bilen, fikirlerini sunmaktan çekinmeyen, öz güvenleri yüksek, kendileriyle barışık ve kim olduklarının farkında olan bir avuç öğrenciyi yakından tanıdım. Idealleri olan bu gençlerin bir çoğu ilginç bir şekilde 13 yaşında düşüncelerini, emellerini, ideallerini üst düzey makamlara yazılı bir şekilde iletmiş öğrenciler. Şu an yaşları 18-19. Hepsi de potansiyellerinin farkında, güçlü, mütevazi ve hayatlarında ne yapmak istediklerinin farkında öğrenciler…

Bu durum beni meraklandırdı. Yani 13 yaşında ki keramet nedir acaba?

Geçen yıl muazzam bir insanla tanıştım. Fikirlerine önem verdiğim, profesyonelliğine hayran kaldığım, büyük bir saygı duyduğum bu kişiyle mutluluk üzerine yaptığımız bir sohbet arkası bana aşağıdaki linki yolladı.

Hırslarınıza yenik düştüğünüzde, patlama noktasına gelen egolarınızı indirme ihtiyacı hissettiğinizde, sürekli ve vahşi bir tüketici haline geldiğinizi düşündüğünüzde, beklentilerinizin ayyuka çıktığını farkettiğinizde, gözünüzün sadece yukarıyı daha yüksekleri görmekten bulunduğunuz noktayı göremediğinizde Louie Schwartzberg’in bu filmini izleyin. Yarını düşünmekten, bugünü hatırlamadığınız günlerin sayısı arttığında, kar etmenin insanlığın önüne geçmesine izin verdiğiniz kararlar aldığınızda, huzursuzluğunuz ve mutsuzluğunuz tavan yaptığında, şükretmeyi tekrardan hatırlayın.

Eskiden ‘pen-pal’ denen bir sistem vardı. Yurt dışından bir arkadaş bulup, istediğiniz dilde yazışabiliyordunuz. Hem yeni bir kültürü tanıyordunuz hem de yabancı dilinizi geliştiriyordunuz. Benim de bir İngiliz bir de İspanyol kız arkadaşım vardı yazıştığım. Mektubu yazmak, yollamak ve cevap beklemek epey bir zaman alırdı. Şimdi sosyal mecralar var. Daha fazla insanla daha kısa zamanda tanışabiliyorsunuz. Daha erken yaşlarda daha yetkin olabiliyorsunuz. Sözü belki de 13 yaşında ki web tasarımcı ve girişimci dost Will Smidlein’e bırakmakta fayda var.

Occupy Wall Street, 2011 yılına damgasını vuran uyanışlardan biri oldu. Bu uyanışı yorumlamak inanıyorum ki kolay değil. Çoğumuz içinden geçtiğimiz hayatın içimizi sızlatan kısımlarını dışa vurmak eğilimindeyiz. Bu uyanışa anlam verebildiğimizde gerçek değişim ve dönüşümün yaşanacağı süphesiz. Gelin, aşağıdaki videoyu seyredelim ve düşünelim. Bu uyanış yarınımızı nasıl etkileyip, değiştirecek?

Şirketlerin ana amaçları arasında nasıl kar etmek varsa, çalışanların hedefleri arasında da finansal kazanç elde etmek vardır.

Harvard’ın yaptığı ilginç araştırmalardan bazıları şu önerileri sunuyor:

Başarının bir dolu tanımı var. Kişiye göre değişen anlamı var. Tony Hsieh’e göre “Başarı Herşeyi Kaybettiğinizde Bile Başınızı Dik Tutabilmektir.”

1999’da kurulan ve dünyanın en büyük online ayakkabı mağazası olan Zappos’un kurucusu ve CEO’su Tony Hsieh’in tanımı ise bana en yakın gelenlerden oldu. Tony Hsieh, 1998 yılında 24 yaşındayken kurduğu LinkExchange isimli şirketini 265 milyon dolara Microsoft’a satan bir girişimci.

Amerika’nın çalışılmak istenen en iyi 10 şirketi arasında yer alan Zappos’u diğerlerinden farklı yapan gerginlikten uzak tipik bir oyun alanı gibi oluşturduğu kurum kültürü. Şirketi bugünkü konumuna getiren en temek faktörün bu kültür olduğunu söylüyor Hsieh. 2009 yılında yıllık satışları 1 milyar dolar olan Zappos, aynı yıl 1.2 milyar dolara Amazon.com’a satılır. Bu video her profesyonelin mutlaka seyretmesi gereken bilgileri içeriyor. Izleyelim.

Y kuşağı ile çalışmayı seviyorum.

1970-2000 arası doğumlular olarak tanımlanıyor onlar. Ancak bu kuşağa ait olup olmadığınız, doğum yılınızdan ziyade çalışma anlayışınızla alakalı. Sosyal medya’yı aktif kullanıyorsanız, bu mecraları anlıyorsanız, hiyerarşik çalışma anlayışı değil de işbirliğine dayalı bir çalışmayı tercih ediyorsanız, fikirlere açık, bilgiyi paylaşmaktan korkmuyorsanız, online dünya ile offline dünyanın iyi bir sentezi olabiliyorsanız, y kuşağına ait olduğunuzu söyleyebiliriz.

Y jenerasyonunun teknolojiyi geliştirdiğini ve bu değişime en önce adapte olanlar olduğunu düşünecek olursak, onlar bugünü ve geleceği yaratan en önemli unsurlar. Bakın Y kuşağı kurumları nasıl dönüştürüyor.

Ütopik bir düşünce diyebilirsiniz. Ünvansız çalışanları olan bir şirket olabilir mi hiç?

Özellikle Türk insanı ünvanı yükseldikçe kendini güçlü hisseden ve bu yüzden de Geert Hofstede’in çalışmalarında güç farkını (power distance) korumayı herşeyden önemli tutan ülkeler arasında yer alır.

Gelecekte şirketlerin ünvanlardan arınmış organizasyonlar olacağına inanıyorum. Dünyadaki son 10 yılda ki gelişmelere bakmanız, Occupy Wall Street olaylarını incelemeniz ve yeni jenerasyonların düşünce ve hareket biçimlerini gözlemlemeniz size ciddi ipuçları verecektir.

Birkaç haftadır Atlantadayım. İşe gidip dönerken bindiğim taksi şöförleriyle sohbet ediyorum. Hepsi göçmen. Etiyopya, Somali, Eritrea, Iran, Mısır ve benzeri ülkelerden göç etmiş olanlar. Bir tanesi işten çıkartılmış. Makine mühendisi. Büyük bir şirketin Afrika ile iş bağlantılarını yapıyormuş. İşten çıkınca ve 10 aydır iş bulamayınca taksi şöförlüğüne başlıyor. Amerika’da hayatları daha üst standartlara sahip olduğu halde hepsi ülkesine geri dönmek istiyor.

Doğduğumdan beri müzik hayatımın içinde.

Müzik hocalarım benden çok çekti. İçimden geldiği gibi çalmayı, improvize etmeyi, ruhumu dinleyerek notaları keşfetmeyi, müziği yaratmayı seviyordum. Onlarsa takmıştı herşeyi kuralına göre öğrenmem gerektiğine. Kurallarla aram hiç iyi olmamış anlayacağınız. O zaman bilmiyordum ama bana kalırsa yaratmak dediğimiz şey tam da bu. Başkalarının çok etkisinde kalmadan kendi iç sesini dinleyebilmek, onu bilgiyle harmanlamak ve özgün bir iş çıkartabilmek için kendi ruhunu ortaya koyabilmek.